Kollum fan Gerard de Jong: Lyster

Seker wete doen wij ‘t niet, maar ‘t het d’r alles fan dat de lyster die’t begin april op dramatise wize hur nest met jongen ferloor in de klimop hier achter huus, nou ‘n tweede nessy begonnen is in de klamatis op ‘e skutting. Nou ja, dramatys: dat is mînslike projeksy fansels. Je mâge hope dat de feugel gyn diep deurfoeld ferdriet had het om ’t ferloren nessy met fier, fijf jongen, die’t soa hiper begonnen te piepen at hait weer met eten ansetten kwam. Op ’n frijdegoffen – de jongen waren ’n week oud, te jong om al út te fligen – waar d’r inenen gyn leven meer. De omstandigheden binne nooit ophelderd.

Waarskynliker is dat de lyster niet eens weet dat hur klaintsys ’t niet haald hewwe. Internet fertelt mij dat ’t lysterfroutsy ’t nessy bout en de aitsys útbroedt. At se útkomme dele se de ferantwoordlikhyd foor ’t foeden, maar ‘t waar dat bij ’t eerste nessy hier achter fooral ’t mantsy dat dat deed. De ferdeling fan werksemheden ontroert mij, ‘t is like pragmatys as emânsipeerd.

Nou’t sij op ’t nêst sit blyft ’t mantsy in de buurt en singt hij. Dat doet-y inkeld om ândere lysters wete te laten dat se ’t út hur hoofd late motte om hier ok ’n nessy te beginnen. Soa nou en dan komt hij ‘s met ‘n wurm del, maar dat is ’t wel soa ongefeer.

’t Froutsy sit ’t groatste part fan de dâg op ’t nêst. Ferstopt at se dinkt dat se is, hewwe wij d’r prima sicht op, fanút de tún en de keuken. Hur oochy registreert ôns maar wij likene hur niet te storen. Ogenskynlik doet se in folmaakte rust dat wat de netuur foor hur bedocht het: twee weken lang de hele dâg op aaies sitte.

At wij ’n paar weken op een plak sitte mosten souwen wij allerhande saken overdinke, twifele en ôns levenskeuzes befrage. Ik weet frij seker dat ’n lyster segend is met ’n folstrekt gebrek an dat soort mintale babbelegúcheltsys. At de eerste snaveltsys aansen deur de aaiskaal prikke is ’t nag ’n paar weken foere en dan gaat se d’r fandeur. Taak folbrocht.

gm.de.jong@xs4all.nl